01-06-2017

Zomerse troonwisseling

Zomerse troonwisseling

Menig imker denkt bij een stille moerwisseling aan de nazomer. Toch kan dit fenomeen het hele jaar door plaats vinden, van het vroege voorjaar tot het late najaar. Het verschijnsel kan zelfs voorkomen bij jonge moeren, die nog maar net een paar weken aan de leg zijn. Iets in de feromoonhuishouding van de koningin doet de bijen besluiten enkele doppen te bouwen - vaak midden op het broed op een stukje weggeknaagd raat - die moeten leiden tot een stille moerwisseling. De koninginnnen hebben dus in de 'ogen en oren' (de antennes) van de werksters een gebrek, ongeacht de leeftijd van de moeren.

Afgelopen week kwam ik een paar open doppen tegen in een raszuiver Buckfastvolk, waarin een P-moer zat van 2014. Van die 3 of 4 open doppen heb ik er 1 laten staan. Toen ik eergisteren jonge raszuivere moeren beschikbaar had, kwam ik op het idee om de stille moerwisseling een handje te helpen. Ik heb de inmiddels gesloten dop omgeruild tegen een jonge gemerkte raszuivere koningin. Deze wordt over 6 dagen weliswaar standbevrucht, maar het volk heeft weer de beschikking over een nieuwe koningin van een andere lijn.

Over twee weken nog eens kijken of de nieuwe gemerkte moer aan de leg is. Tevens nog eens zoeken naar de Old Lady.

Ondertussen is de acaciadracht hier weer voorbij. Op sommige bijenstanden heeft deze dracht toch een aanzienlijke hoeveelheid honing opgeleverd. Een goed makertje voor de zeer matige fruithoningoogst!

Ben Som de Cerff, hobbyimker en docent bijenteelt

 

Reacties

  • Frank

    01-06-2017 om 10:38

    Stel dat je zo'n dop wegbreekt (wat ik gisteren heb gedaan), gaan ze dan opnieuw een stille moerwisseling in gang zetten?

    Dop zat midden op het raam, was nog niet gesloten.

  • Jaap

    01-06-2017 om 14:01

    Hoe weet je of dit moerwisseling betreft en niet dat het een teken van zwermneiging is?

  • Anoniem

    01-06-2017 om 16:43

    Ik heb hetzelfde 3 weken geleden gehad, 4 doppen die bijna uit waren gekomen. Ik heb ze weggebroken omdat ik wel BRIAS zag.Het volk was veel te klein om te gaan zwermen ( slechte start gehad ivm sjoemelraad)

    Het volk was erg slecht aan het bouwen en zelfs de ramen aan elkaar aan het maken. Sinds ik de doppen heb weggehaald bouwen ze de ramen super goed uit en geen raten die haaks op elkaar gebouwd worden. Uiteindelijk ben ik blij met wat ik gedaan heb.

  • Ben de blogger

    01-06-2017 om 17:35

    Frank, ze zullen het proces herhalen want de moer mankeert iets.
    Jaap, zwermcellen kom je in grotere aantallen tegen langs de randen van het broednest. Bij stlle wisselcellen zijn het nooit meer dan 3,4 of 5.
    Anoniem, het bouwprobleem heeft iets met de dracht te maken of een gebrek aan jonge bouwbijen. Zoals je zelf ook opmerkt waren die 4 doppen geen zwermcellen.
    Ook bij een minder goed functionerende moer kom je meestal nog BRIAS tegen, maar hoe lang nog?
    Was er bij jou al niet een dop uitgelopen?

  • Tim1Tim (Anoniem)

    01-06-2017 om 22:09

    Ok, dat verklaard een hoop, Nee ik heb geen nieuwe koningin gezien.

    Complimenten voor je blog, het blijft interessant en leerzaam.

  • Anoniem

    03-06-2017 om 16:09

    Ik had van mijn p1 buckfast een aflegger gemaakt (met koningin) om die (of de nieuwe koningin) te verenigen met een bijzonder vliegerig bastaard volkje.
    Toen ik vandaag keek kwam ik eerst een tweetal opengeknaagde koninginnecellen tegen. Op het voogende raam trof ik een klein vliegensvlug koninginnetje - maar snel terug gehangen want ze liep al te wapperen met de vleugels...
    Wel jammer dat mijn koninginnen nu een treetje lager staan in de bloedlijn.

  • Hans

    06-06-2017 om 16:17

    Ik weet het niet, maar kan het zijn dat in geval van wisselcellen de speeldopjes als teken van zwermneiging ontbreken? Dat zou dan een goede aanwijzing zijn dat het om een moerwissel gaat. Of zijn er dan ook speeldopjes te zien?

  • Jeroen

    06-06-2017 om 20:33

    Ik heb pas een soortgelijk iets gehad.
    Ik had een Koningaflegger gemaakt. De 6-raams aflegger een paar dagen donker en koel weggezet en daarna op een andere standplaats gezet.
    De koningin heeft er een aantal weken in gezeten. Na 3 weken zag ik enkele red- of zwermcellen en daarvan waren er 1 of 2 gesloten. Ze had enkele ramen broed gemaakt. 99% van het broed was gesloten. Ik zag geen eitjes meer én nog maar enkele larven (open broed). De koningin zag ik nog zitten. Ze is gemerkt en geknipt. Bij het maken van de aflegger heb ik haar opnieuw een merkje gegeven voor de zichtbaarheid.
    Dat ik geen eitjes zag vond ik heel raar. Dus de zwerm of redcellen had ik gelukkig laten zitten. Ik dacht aan een stille moerwissel.
    Echter was de moer 2 dagen later toch verdwenen! Bij een stille moerwissel blijft ze nog enige tijd met de nieuwe moer in de kast.
    Dus ik weet ook niet wat hier aan de hand is geweest. Heeft ze toch gezwermd (maar niet minder bijen dan eerst) of hebben de bijen (of nieuwe moer) haar gewoon snel afgestoken of verjaagd na de uitkomst nieuwe moer? Ik snap er weinig van.

  • Ben de blogger

    06-06-2017 om 22:01

    Hans, het aantal speeldoppen varieert per volk. Ze komen het hele jaar in vrijwel ieder volk voor en hebben niets met wisseldoppen te maken.
    Jeroen, het was een gewone stille moerwisseling bij jou. Jouw oude moer was blijkbaar erg slecht en ging snel het hoekje om.

  • Stefan

    14-06-2017 om 17:20

    ik weet niet of het aansluit bij dit verhaal

    ik heb een aflegger waar ik geen koningin in kon vinden.
    ik had een aflegger gemaakt op het koolzaad en deze meegenomen naar huis. in de aflegger zat een open zwermdop. De dop werd verder uitgebouwd thuis en uiteindelijk gesloten. Een paar dagen later gekeken en zag een afgeknaagde dop en geen koningin. na meerdere malen te hebben gezocht besloten een nieuw raam in te hangen, hier is niets mee gedaan. Na alweer te hebben moeten kijken is er geen nieuwe dop aangemaakt. Er wordt zo nu en dan wel wat stuifmeel gehaald maar er wordt niet verder uitgebouwd. Het volkje is toch wel aanzienlijk rustig. zie ik een koningin over het hoofd of kan een aflegger het gevoel hebben niet moerloos te zijn. heb ook geen eierleggende werksters gezien

  • Ben de blogger

    14-06-2017 om 20:30

    Stefan, een afgeknaagde dop is een duidelijke boodschap dat er een jong moer aanwezig is. Daarna 3 tot 4 weken met rust laten. Vind je dan geen broed dan kun je een raam open broed inhangen en na een week kijken naar redcellen. Geen redcellen betekent zondermeer dat er een jonge moer rond loopt.
    Heb geduld en laat ze eens drie weken met rust.
    Het komt wel goed!

  • Nellie

    20-06-2017 om 10:29

    Mijn koningin loopt zomaar alleen op vrij lege raten er is wel wat uitbouw ,ook wat rood gekleurde cellen , is dit goed ,ik ben een beginnende imker. Groetjes

  • Ben de blogger

    20-06-2017 om 14:01

    Nellie, als de koningin eitjes legt, is er niets aan de hand. De hoeveelheid bijen in de kast bepaalt het legtempo van de moer.
    Weinig bijen, weinig broed. Etc

  • Erik

    10-08-2017 om 21:55

    Misschien wat laat, maar leuk om dit ook nog door te geven.

    Op 27 juni zag ik twee koninginnen in mijn “Einraumbeute” zitten. Een nieuwe en de oude door mij gemerkte koningin. Deze laatste was van 2016. Ik heb ze laten zitten omdat ik ervan uitga dat ze het onderling zelf maar uit moeten zoeken (vechten). Midden op een raam zat een enkele uitgelopen moerdop. Er is dus sprake van een stille moerswissel.
    Op 13 juli heb ik de nieuwe koningin in de kast zien lopen. Ze was goed te herkennen omdat ik ze niet gemerkt heb. Er is volop broed en het volk groeit gestaag. Het lijkt erop dat zij de oude koningin inmiddels dus heeft verdreven.
    Tot mijn grote verbazing zie ik op 4 augustus bij een controle van de kast de oude gemerkte koningin weer lopen!!!!
    Het lijkt er dus op dat er in mijn kast nog steeds twee moeren zitten. Zeker weet ik dat dit het geval was tot 13 juli, ik ga dit weekeinde nog eens kijken of de nieuwe koningin er inderdaad ook nog zit.

    Het volk groeit nog steeds erg snel, mogelijk zijn er twee koninginnen aan de leg?!

  • Ben de blogger

    10-08-2017 om 23:50

    Erik, mij is hetzelfde overkomen. Twee moeren in juli en in april het jaar erop nog steeds moeder en dochter aanwezig. In mei gesplitst in 2 volken, maar er werden direct weer wisseldoppen aangemaakt.
    Je kunt de video's met beide moeren via mijn you tube kanaal nog bekijken. Mijn advies is dus; niets doen!

  • Erik

    11-08-2017 om 11:59

    Dag Ben,
    Ik laat ze gewoon zitten. Het lijkt me dat twee producerende koninginnen een groot en sterk volk geven. Volgend jaar kijk ik of er zwermdrift is, dan splits ik het volk in de kast, maar laat de 2 moeren bij elkaar zitten in het oude broednest. Kijken wat er dan gebeurt.

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.