19-04-2017

Verkleumende bijen

Vanwege de geboortegolf van jonge bijen, zijn de volken al weer over hun dieptepunt in de bezetting heen, de voorjaarsbijen nemen snel in aantal toe. Toch vind je met dit koude weer soms enkele tot enige tientallen dode bijen voor of soms achter de kast.  Vooral bij kasten, die in de middag in de schaduw staan. Ook zie je bij zeer lage temperaturen toch nog steeds enkele in- en uitvliegende bijen. Die laatste categorie zijn waterhaalsters, die ervoor zorgen dat het broed toch verzorgd kan worden. De opgeslagen honing moet namelijk verdund worden voor gebruik.

Het tekort aan water leidt soms ook tot overmatige poepsporen (sliertjes) op de kasten.

De bijen, die in de middag de eindstreep net niet halen, zijn meestal oude winterbijen, die als haalbijen hun laatste dagen slijten met stuifmeel- en/of nectar halen. De harde koude wind maakt dat ze uitgeput voor de kast neervallen en verkleumen door de kou. Bij 8 graden Celsius geraken ze in coma en sterven ze.

Aangezien er dagelijks honderden jonge bijen geboren worden, hoort dit tot het natuurlijke vervangingsproces van de winterbijen.

Ben Som de Cerff, hobbyimker en docent bijenteelt, auteur van het imkerboek 'het jaarrond imkeren in spaarkast, TBH en Dadantkasten'.

Reacties

  • Henk

    19-04-2017 om 10:47

    Hallo Ben,
    Ik ben wel geïnteresseerd in je boek. Waar kan ik dat bestellen?
    Henk, zie: http://de-vlinder-en-go.nl/hobby%20imkerij%20green%20spirit/index.html

    Daar vind je ook mijn e-mailadres om te bestellen.

  • Erik

    19-04-2017 om 12:01

    tip: plaats een waterschaal dichtbij, liefst in de zon.

  • Jan van Cadsand

    19-04-2017 om 12:16

    doe er dan wel stro of grint of zand in, ander verdrinken er behoorlijk wat !

  • Jacqueline

    19-04-2017 om 12:46

    Ik zie steeds (ook met kouder weer) bijen bij de vijver water halen, dat doen ze niet bij het water zelf, maar ze zuigen het op bij een vochtige grasspriet of natte plantenresten. Misschien een goed idee; een bijenmoeras ipv waterschaal?

  • Jan Vernooy

    19-04-2017 om 15:33

    Ik vraag me af of ik moet bijvoeren nu het koude weer nog wel een tijd lijkt aan te houden. Ik heb dit voorjaar vrij veel voerramen over; is het niet beter om tegen de kanten nieuwe voerramen te plaatsen of is het te koud om de kast te openen?

  • Arnoud

    19-04-2017 om 16:32

    Interessante/leerzame actuele blog en reacties, vooral voor een aankomend imker zoals ik.

  • Wim Lansdaal

    19-04-2017 om 16:42

    Om bijen voor verdrinken te behoeden kun je ook een met mos begroeide poreuze steen in het plaatsen zodanig dat de helft erboven uitsteekt. Nog beter is het om een ouderwetse turf gedeeltelijk onder water te leggen. Onze bijtjes lijken een voorkeur te hebben voor zwak zuur water. Zet je er een moerasplant in dan zuigen ze water uit de potgrond.

  • stefan

    19-04-2017 om 17:13

    ik heb bij 3 van de 4 kasten ook de ontlastingssporen op kasten, die normaal gesproken dit niet niet vertonen. niet veel ontlasting maar wel ik dacht gelijk aan nosema, maar dit is lijkt het dus niet direct nodig

  • Bert Berghoef

    19-04-2017 om 17:15

    Ook ik zag bij mijn eerste volk, tot mijn schrik, deze 'verschijnselen'. Nu dus verklaard. Dank je.

  • Ben de blogger

    19-04-2017 om 19:25

    Jan, indien je bij de laatste controle twee volle voerramen heb laten hangen, is het niet nodig om ongerust te zijn. Je kunt ook de kast aan twee kanten liften. Je zult zien dat er nog best een behoorlijk gewicht in zit. Alles hangt natuurlijk af van de sterkte van de volken. Mijn sterke volken hebben al de nodige honing gehaald, dus durf ik rustig af te wachten tot er beter weer komt. Maar zelfs nu wordt er nog wel een paar uurtjes gevlogen.

  • Gert Valk

    19-04-2017 om 19:55

    Hoi Ben, het valt mij op dat mijn bijen de afgelopen dagen nog steeds goed halen. Ondanks de temperatuur van max 10 graden. Wilg en vooral de paardebloem wordt goed bevlogen. Sommige bijen op de paardebloem zijn mooi schoon met twee prachtige oranje klompjes, andere zijn met vooral hun kop, geel van het stuifmeel. Ze vliegen daar zo massaal op dat ik het idee heb dat ze toch wel nectar eruit weten te halen. Kan dit echt niet bij deze temeratuur? Verder staat er genoeg kers en spaanse aak. Wilg en paardebloem hebben de voorkeur. Klein beetje kers..

  • Erik

    19-04-2017 om 21:48

    Inderdaad een hellend vlak of steen voorzien, is voor mij zo vanzelf sprekend dat ik het niet eens vermelde.
    Ben heeft gelijk dat het verkleumen en overlijden van de bijen voor het volk van weinig invloed is. Aan de andere kant, een imker moet soms een hart van steen maken, zoals mijn belgische collega's plegen te zeggen, maar enige reddingacties zijn ook weer leerzaam. zie ook https://www.bijenhouden.nl/phpbb/viewtopic.php?f=5&t=32204, niet toevallig hetzelfde onderwerp.

  • Erik...

    19-04-2017 om 21:55

    Hallo Ben,
    Dank je voor de zeer waardevolle uitleg. Vroeg mij al af waarom er bijen met stuifmeel aan de poten versuft tegen de staanders van de kast zaten. Sommige heb ik op de vliegplank gezet die vervolgens traag naar binnen liepen. Ook ik heb een kast met ontlasting sporen boven de vliegopleiding.

  • Ben de blogger

    19-04-2017 om 22:08

    Gert, de speurbijen maken dagelijks hun vluchten om de beste drachtbronnen te vinden. Er is geen dier dat zo efficiënt deze bronnen kan vinden. Echter met dit weer geven de meeste planten weinig nectar, zo ook de paardenbloem. Maar blijkbaar nog voldoende in vergelijking met de overige aanbieders om toch bevlogen te worden. Beter iets dan niets......de larven bedelen om voer, dus gaan ze erop uit. Zodra er honger dreigt kannibaliseren ze eerst het darrenbroed. Dat vind je dan terug voor de kast. Daarna beginnen ze aan de eitjes van het werksterbroed. Zo kunnen bijenvolken als organisme heel goed slechte tijden overbruggen.

  • Henny gevers

    20-04-2017 om 01:01

    Is het iets om met deze koude nachten de kasten te isoleren met isolatie materiaal om het broed te beschermen

  • Ben de blogger

    20-04-2017 om 08:17

    Henny, de bijen hebben in februari ook al broed en kunnen wel bij minus 20 nog het broednest beschermen met de samentrekkende wintertros, die als winterjas dient. Mits de volken sterk genoeg zijn, kunnen ze de huidige lichte tot matige vorst makkelijk overleven en tevens het broednest op 34,5 graad houden.
    Zwakke volken zou je niet moeten aanhouden, die moeten al verenigd zijn.

  • gerard

    28-03-2019 om 18:35

    Hallo Ben.
    Samen met vrienden hebben wij een bijenstal gebouwd. Nu is het plan er om een vijvertje voor de kasten te plaatsen ongeveer 2 meter voor de kasten van +/- 30 cm diep en 1,5m bij 1,5m

    is dit wel verstandig met betrekking tot ontlasting en drinkbijen. waar moet je eigenlijk op letten met een drinkgelegenheid.

    Gerard, van de ontlasting van de bijen zul je niets merken, is mijn ervaring. Zorg vooral voor veel waterplanten, zoals fonteinkruid en krabbenscheer. Gras en mos kunnen de foliekanten mooi bedekken. Ik zou er geen vissen in stoppen, want die eten kikkerdril en eitjes van de watersalamanders. Bij mij waren die er na 6 maanden al in aanwezig (van nature erin gekomen). Vijvers zijn mooie graadmeters voor dracht. Geen bijen - veel dracht, veel bijen - weinig dracht. Groet, Ben

  • linda

    15-04-2019 om 16:24

    goedendag ik heb even een vraag ik heb een grote waterfontein in me tuin staan maar er liggen elke keer bijen in ik heb er al tientallen gered en leg ze dan in de zon en na een paar uur zijn ze weg ,hoe komt dit ?en wat kan ik eraan doen zonder mijn fontijn leeg te moeten halen

    Linda, wat je kunt doen, is de fontein uitzetten. Want de golfjes in het water verrassen de bijen en laat ze in het koude water vallen. Onder de 8 graden raken de bijen in coma en sterven later. Je kunt ook een alternatieve waterbron aanbieden met bijvoorbeeld veel mos erin. Maar het duurt lang voordat ze die in de gaten hebben. Zodra de dracht echt goed op gang komt, houdt het water halen wel op. Groet, Ben

  • linda

    16-04-2019 om 16:01

    goedendag mijn fontein staat in deze periode nooit aan,was ik even vergeten te vermelden ik zit ook te denken om wat over de zijkanten heen te hangen zodat ze er zelf ook uit kunnen als ze erin vallen in deze periode dan ,tot wanneer gaan ze water halen dan?

    Linda, de huidige droogte en schrale droge oostenwind dwingt ze tot water zoeken. Maar het zal bij hogere temperaturen (meer nectar, waarin ook water zit) wel minder worden.

    Midden in de zomer na de lindedracht komt het verschijnsel van waterdrinkende bijen bij zwembaden ook weer voor. Ik zou een alternatieve drinkvoorziening maken, die sneller opwarmt door de zon. Dus een ondiepe grote schaal met mos met regenwater, of kraanwater met een mespuntje zout. Groet, Ben

  • linda

    17-04-2019 om 18:51

    ok bedankt ben voor de informatie

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.