03-12-2018

Veel mijten na reinigingsvlucht

Op mijn dagelijkse ochtend rondje langs de kasten vielen mij twee dingen op. In de eerste plaats die prachtige opkomende zon en ten tweede de mijtenval in de drie behandelde kasten. De oxaalbehandeling werd vorige week op een koude dag - enige dagen voor die extreem warme vrijdag - uitgevoerd. Ik verwachtte dat de reinigingsvlucht van afgelopen vrijdag de werking van het oxaalzuur teniet zou doen. Maar niets is minder waar, want in de afgelopen 48 uur vielen de mijten als rijpe appels. De gemiddelde dagelijkse mijtenval steeg van 13 mijten per dag naar 71 mijten per dag. In de eerste week na de behandeling valt - volgens de theorie - ongeveer 50% van de aanwezige mijtenpopulatie. 

De gevallen mijten zijn overigens allemaal donker van kleur, dat houdt in dat er geen broed meer uitloopt, waaruit ook jongere lichter gekleurde mijten vallen. Bij twee andere volken hier is dat nog wel het geval, die volken hebben nog steeds broed. Die houden dat broed aan vanwege de ernstige mijtenbesmetting, een soort compensatiegedrag van het volk. 

Tijdens warmere dagen is de mijtenval altijd hoger vanwege de loskomende wintertros, blijkbaar blijven tijdens koude dagen de dode mijten tussen de bijen hangen. Ze vallen zodra de bijen loskomen van de tros. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt 

Reacties

  • Margriet

    03-12-2018 om 11:15

    Dag Ben, Vanaf eind zomer zitten onder tegen de deksels hele kleine beestjes. Eerst dacht ik minivliegjes maar ze lijken meer op luisjes. Sinds ik, toen de vorst inviel, de schuifladen heb geplaatst zitten ze daar ook op. Het krioelt ervan, vooral in de kasten die niet overdekt staan.
    Wekelijks sproei ik deksels en schuifladen met heet water af. Ik kan toch niet met insecticide gaan werken ook al is het biologisch afbreekbaar? Omdat ik in sept. een mierenzuurbehandeling heb gedaan zie ik extreem weinig varroamijten op de lades wat er waarsch. niets mee heeft te maken. Bij niet te koud weer doe ik de lades gedeeltelijk open tegen eventueel overtollig vocht. De Segeberger kasten hebben meer last van die luis, of wat het mag zijn, dan de houten simplex.
    In de lijst van beestjes die in bijenkasten voorkomen kan ik ze niet vinden. Het zijn geen stuifmeelmijtjes. Heb je enig idee wat het is en wat ik ertegen kan doen?


    Margriet, ik zou ze wel eens willen zien. Kun je een (macro)foto maken en opsturen? Ik denk dat sproeien met water averechts werkt, want veelal hebben luizen een hekel aan droogte en een voorkeur voor vochtige omgevingen. Probeer ze eens te verjagen met citroensap of muntplant of andere kruiden. Een beproefd biomiddel tegen luis is brandnetelaftreksel. Stop enige forse takken in een gieter, dan kun je na drie dagen dit gekleurde water via een bloemenspuit vernevelen. Misschien nog een beetje spiritus toevoegen? Groet, Ben



  • Marcel

    03-12-2018 om 12:06

    Hoi Ben,
    Is het met dit zachte weer mogelijk om een pak fondabeefruc op de kasten te leggen ?
    Twijfel bij sommige volken of er genoeg voer in zit.
    Groeten Marcel


    Marcel, de volken gebruiken nu maar 1 kilo per maand, dus bestaat het niet dat ze nu al zonder zitten. Maak anders je echt lichtste volk open en controleer de voorraad. Met 12 graden moet dat maar als je denkt dat ze verhongeren.

    Indien er nood is, hang dan voerramen over vanuit je zwaarste volken. Dat is beter dan pakken voer plaatsen. Groet, Ben

  • robwlemair@gmail.com

    03-12-2018 om 12:12

    Margriet.
    Als eerste moet vastgesteld worden wat er aan de hand is. Kun je (met je telefoon)
    een foto maken en opsturen.
    Of een bijengezondheidscoördinator uit jouw buurt benaderen om vast te stellen wat er aan de hand is. Op de site van de NBV kun je die vinden onder "Bijenwerk" en dan "Bijengezondheidscoördinatoren".
    groet, Rob W. le Mair


    Rob, het is een uitwendige besmetting met insecten. De bijen lijden er niet onder. Eerst determineren zoals je zelf zegt en op biologische wijze bestrijden. Overigens misschien kunnen ze helemaal geen kwaad en proberen ze te overleven net als de tientallen wantsen onder mijn deksels. Natuur.... groet, Ben

  • Margriet

    03-12-2018 om 13:52

    Ben, helaas bezit ik niet (meer) een goede camera om een geschikte foto te maken. Ik zal iemand anders vragen. Natuurlijk droog ik binnenkant deksel en lade goed af nadat ik heb gespoeld. De beestjes zaten eerst in 1 of 2 kasten en hebben zich verspreid in alle andere. Ik hoopte dat ze bij vorst zouden verdwijnen, maar helaas. Nu eerst maar een duidelijke foto laten maken en intussen bestrijden met de aangereikte middelen. Wie weet gaat dat helpen.


    Margriet, don't worry. Waarschijnlijk zoeken deze onschuldige beestjes een winterrustplaats, net als lieve heers beestjes en de wantsen onder mijn kastdeksels. Inderdaad had ik ze eerst op 1 standplaats, maar nu bijna overal. Blijkbaar is de biotoop insectvriendelijk en dat is weer positief. Soms kom ik ze ook al in mijn auto tegen. Da's minder ;-). Groet, Ben

  • Gaby

    03-12-2018 om 14:31

    Kun je uitleggen waarom je NU al volken hebt behandeld met oxaalzuur? Ik vind het erg vroeg. Eind volgende week dalen de temperaturen. Ik heb altijd geleerd dat het beter is om dan pas te oxalen vanwege de compacte wintertros, maar goed...


    Gaby, mag ik vragen of je het oorspronkelijke bericht gelezen hebt? https://www.bijenhouders.nl/admin/blog/edit/471
    Daarin krijg je het antwoord. Na 8 december is de beste tijd!
    Groet, Ben

  • Robert

    03-12-2018 om 19:01

    De afgelopen maanden merk ik ook onder het deksel van de kasten kleine zwarte mierachtige beestjes. Ze vluchten direct weg. Misschien zijn het dezelfde als bij Margriet?


    Robert, kun je een macro foto maken en deze naar mij sturen? Dan plaats ik de foto in een blogbericht. Groet, Ben

  • Ben de blogger

    04-12-2018 om 10:54

    In de categorie 'in en om de kast' heb ik een foto geplaatst van een insect dat ik vanmorgen tegenkwam. Is het deze, Margriet en Robert?

  • Robert

    04-12-2018 om 11:57

    Ben, het insect op de foto is niet hetzelfde als ik waarneem. Ik probeer een macro foto te nemen.

  • karin

    04-12-2018 om 18:04

    Hallo Ben,
    deze namiddag de kasten behandeld met Oxamat. Eén kast was enorm geagiteerd, opvliegen bij openen en tijdens de oxaalverdamping wild rondvliegen in de koepel van de Oxamat. Ik vond ook al een paar weken geregeld darrendekseltjes op de lade. Ook na het verdampen zijn ze nog geruime tijd onrustig gebleven. Ik vermoed dat ofwel de koningin darrenbroedig is of dood... Ik heb nog reservevolkjes op mini plus .Wat doe ik best, afwachten tot het voorjaar en dan ( als er geen leggende werksters zijn) verenigen, of nu bij een zachte dag ingrijpen? groetjes


    Karin, goed gezien. Waarschijnlijk een darrenbroedige moer als resultaat van een te late stille wissel. De vraag is of hier voldoende langlevende winterbijen in de kast zitten. Is dat de moeite waard om te verenigen met een MiniPlus. Je zou ook nog eerst die darrenbroedige moer eruit moeten halen. Ik zou de vereniging uitstellen tot maart, leeft het volk nog, dan alsnog verenigen. Maar nu niet, de kans op een mislukking en verlies van je MP-volk is groot. Groet, Ben

  • Arnoud

    05-12-2018 om 10:59

    Beste Ben,
    wanneer bestrijdt de natuur of de bijen zelf de boventallige varroa-mijten in een kolonie? Survivel of te fittest? Of moeten we steeds maar weer blijven bestrijden?
    Alvast dank voor antwoord.


    Arnoud, door de mijtenbestrijding helpen we de natuur alleen voor de korte termijn, voor de lange termijn is dit niet houdbaar. We zullen de hygiënische eigenschappen van de bijen zelf hun werk laten doen. Het is echter lastig om op deze gedragseigenschap te selecteren. Hiermee houdt Arista Bee Research zich mee bezig en 2 Hogescholen en Bejo zaden. Zelf pas ik ook selectie toe op mijtentolerantie, dit lijkt jaarlijks te verbeteren.

    Daarnaast spelen imkertechnieken, zoals celgrootte, broedomvang, broedstop, warmtehuishouding etc. een belangrijke ondersteunende rol.

    Ik ben positief gestemd over deze ontwikkelingen. Echter tegen de tijd dat onze bijen in harmonie kunnen leven met de mijten, komt wellicht de kleine kastkever ons land in. En zo blijven we bezig, maar ook daar zullen de bijen mee leren leven.
    Groet, Ben

  • Frank

    05-12-2018 om 11:42

    bovenstaande vraag van Arnoud vraag ik mij ook af, al dat gif gebruik maakt het er ook niet beter op denk ik.
    Deze interessante link heb ik een tijd geleden gevonden op het net https://buckfastqueens.be/bijen


    Frank, zie ook mijn antwoord aan Arnoud. Het project RAAK, waarin Arista Bee Reseach, InHolland Amsterdam, Hogeschool Larenstein en Bejo zaden participeren is bedoeld om merkers te ontwikkelen, waar met adhv een stukje van de vleugel van een koningin DNA onderzoek kan doen op de aanwezigheid en mate van Varroa Sensitief Hygienisch gedrag, die er voor zorgt dat de mijtenbesmetting onder een bepaalde schadegrens blijft.
    De uitrol naar de Nederlandse imkers via de Buckfast, Carnica en Zwarte Bij vereniging zit ook in dit project.

    Op 2 februari is er weer een studiedag, waarbij Arista en ikzelf ook aanwezig zullen zijn. Groet, Ben

  • Anoniem

    05-12-2018 om 15:21

    Beste Ben,

    Ik zit met het volgende dilemma m.b.t. wel of niet bestrijden. Ik heb in mei een volk gekocht wat volgens de imker nooit is behandeld tegen varroa. Ik heb deze zelf in de zomer ook niet behandeld. Ze staan wel naast een kast gestaan die ernstig besmet was met DWV wat na 2x mierenzuur onder controle is. Ik heb ze voor vandaag niet eerder op varroa gecontroleerd(achterkant kast tegen muur) maar het viel me op dat er veel dode bijen en poppen voor de kast lagen afgelopen weken. Geen tekenen van DWV. Heb gisteren de kast verplaatst en varroa geteld. Ongeveer 40 in 24 uur dag. Daar schrik ik wel van. Zit nu met het dilemma wel druppelen of niet volgende week?


    A., een mijtentelling van 1 dag is niet betrouwbaar, zeker niet gedurende de afgelopen 72 uur, waarbij er zeer veel mijten vielen vanwege de loskomende en vliegende bijen. Deze waren al veel eerder dood gegaan. Dus nogmaals de komende 5 dagen de telling herhalen, leg vooral 2 aan elkaar geplakte vellen wit A4 papier op de schuifla, dat maakt het tellen makkelijker.
    Vervolgens blijft het een persoonlijke keuze of je wel of niet gaat oxalen. Dit volk heeft blijkbaar een verhoogd hygiënisch gedrag, anders zou je geen getrokken poppen vinden.
    Weet dat oxalen niet levensreddend is voor deze winter, je bereikt er wel een schone start mee komend voorjaar.

  • Anoniem

    05-12-2018 om 19:39

    Ok bedankt ik zal dan eerst wat dagen monitoren. Klopt het dat je bij jou onbehandelde volken best veel mijtenval hebt? En dat sommige volken dit prima kunnen verdragen? Merk jij trouwens ook dat deze volken stekeriger zijn dan andere volken? Ik heb het artikel van Randy Oliver gelezen waar je naar verwijst. Erg interessant. Als ik het goed begrijp gaat het niet alleen om het hygienisch gedrag van een volk maar ook om de virustolerantie, met name tolerantie tegen DWV.


    A., de mijtenval in de onbehandelde volken varieert bij mij sterk. Overigens heeft die bij mij geen enkele invloed op de zachtaardigheid (Buckfast). Maar ik kan me vanwege de stress van een hoge mijtenbesmetting wel voorstellen dat bastaard bijen daar wel gevoelig voor zijn.

    Persoonlijk heb ik het idee dat bijenvolken mits ze virustolerant zijn wel opgewassen zijn tegen een zekere mijtenbesmetting. Overigens wist ik van de volken in de winter 2017/2018 vaak wel de cumulatieve mijtenval, maar heb ik niet de mijtenbesmetting per 1-10-2017 gemeten. In oktober 2018 heb ik dat wel gedaan.

    In de winter van 2017/2018 hebben volken waaruit 3 tot 4 duizend vielen in herfst en winter gewoon goed het voorjaar gehaald. Zelfs een volk waaruit 25.000 mijten viel, haalde het voorjaar, maar in eerste instantie wel zeer klein.
    Maar hieruit blijkt wel dat de bijenvolken primair ten onder gaan aan de virusbesmetting, die het gevolg weer is van de hoge mijtenbesmetting. Maar blijkbaar zijn sommige volken beter bestand tegen de virussen. Jammer genoeg kun je dat aan de buitenkant niet goed zien. Alhoewel selectie op het niet voorkomen van DWV en andere verlammingsvirussen blijkbaar bij mij helpt.
    Groet, Ben

  • Anoniem

    06-12-2018 om 12:39

    Ok dat is duidelijk. Het lijkt me dan ook goed om te selecteren om de virusgevoeligheid. Ik begrijp alleen niet hoe je dat met Buckfastbijen doet(gebrek aan kennis van mijn kant). Als je jaar in jaar uit je volken selecteerd op bepaalde eigenschappen hoe kan je dan zuivere Buckfast volken houden?


    A., indien je meerdere P-moerlijnen hebt en je hebt hiervan standbevruchte dochters in je hoofdvolken zitten, dan weet je welke lijnen het minst gevoelig zijn voor virussen. Daarmee kun verder telen via de bevruchtingsstations. De virusgevoelige lijnen vallen gewoon af.

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.