19-09-2015

Onvoltooide opvolging

Onvoltooide opvolging

Gisteren was het aardig weer en heb ik weer eens gekeken hoe het staat met de stille moerswisseling in de Dadantkast met de geel en blauw gemerkte moer. Op 30 juli trof ik voor het eerst de jonge moer aan (en tevens de oude) en heb haar toen blauw (2015 kleur) gemerkt. Gisteren was het dus tenminste 7 weken geleden dat ze geboren werd. De taak van de jonge moer is toch het roer over te nemen van de oudere (geb 28 mei 2014) koningin?

Tot mijn verbazing lopen ze nog steeds samen rond, er zitten nog twee ramen met BRIAS in de kast en op ieder raam loopt dus een gemerkte moer.

Collega docent bijenteelt Leo mailde mij met een vergelijkbaar relaas, echter nog kleinschaliger, want daar loopt de oude en jonge moer samen rond in een EinWabeKastje, een bevruchtingskastje met 1 raat en een paar honderd bijen. De oudste moer is pas circa 2 maanden oud, heeft slechts enige tientallen eitjes gelegd en is daarna gestopt met leggen. De bijen merken dit "defect" op en hebben daarop 1 stille moerdop ontwikkeld, de nieuwe moer loopt inmiddels ook rond.

Zo zie je: de stille moerswisseling kan zowel bij oudere moeren als bij hele jonge moeren voorkomen, zodra er iets mis is met de moer, constateren de bijen dit en proberen ze haar te vervangen door een nieuwe moer op te kweken. Op ieder moment in het jaar kan dit gebeuren, ook in het prille voorjaar. De kans op succes is vanwege het ontbreken van darren dan wel erg klein. Zorg daarom met niet te oude moeren de winter in te gaan, een moerwisseling in het late najaar of prille voorjaar loopt meestal niet goed af. Overigens is de kans op een bevruchting in september nog steeds aanwezig. In maart en begin april daarentegen lukt dit niet!

Ben Som de Cerff, hobbyimker en docent koninginnen- en bijenteelt

 

Reacties

  • Jan van Cadsand

    19-09-2015 om 12:55

    Ik vind vaak na de eerste Mierenz. behandeling, de1e week aug. 1 of 2 moerdoppen voor een stille moerwisseling. Ik denk dat dat komt doordat de Moer stopt met leggen, bij de behandeling. Als er een event. 2e behandeling volgt in september, es er een probleem, want dan zijn er geen darren meer. zijn er meer imkers met deze ervaring ?

  • Ben SdC

    19-09-2015 om 16:35

    Volgens mij worden er meer overjarige moeren gewisseld in juli en augustus dan imkers onderkennen. Die enkele doppen worden vaak niet meer gezien door de imker, ook vanwege het minder intensief controleren van de volken. De moerwisseling gebeurt ook als er met andere middelen dan mierenzuur is bestreden (bij mij bij 1 volk met Apiguard en bij 1 volk met Thymovar, bij Leo geen bestrijding).

  • Frans Maenhout

    19-09-2015 om 16:53

    Ik ben zeker dat te late stille moerwissel een oorzaak is van verlies van volken na de winter. Zelf heb ik een volk waarvan de jonge gemerkte moer op 15 sept. vervangen was door een niet bevruchte moer; na het doden van die moer heb ik het volk verenigd met het buur volk.

  • Femke

    22-09-2015 om 17:49

    @Jan. Ik heb geleerd dat je beter niet met mierenzuur kunt behandelen, want dat is een té sterk middel. Gebruik liever oxaalzuur (in de winter) en thymovar (na de laatste honingoogst). Als je dan toch mierenzuur gebruikt kun je misschien beter eerst de moer zoeken en even apart houden?

  • Ben SdC

    23-09-2015 om 08:36

    Mierenzuur is heftig spul, maar zeer effectief. Je moet het wel zeer nauwkeurig doseren v.w.b. volume en verdampingspapiertje. Thymovar en Apiguard zijn uitsluitend effectief bij een vroegtijdige behandeling, gestart in de tweede helft van juli, anders helpt het te weinig. Mierenzuur is bij een latere behandeling nog wel effectief, maar het blijft oppassen.

  • Mathijs

    29-10-2015 om 22:16

    Ik had dit jaar een voorzwerm van eigen bijen (tevens mijn eerste jaar met imkeren). Toen we een tuter hoorde zijn we doppen gaan breken. Het heeft minstens 4 weken geduurd voor ze ging leggen. Wij gekeken: "Yes, ze is aan de leg." Maar omdat ik moeite heb met eitjes zien (beginner) niet daar na gekeken en geloofde het wel, er was tenminste gesloten werksterbroed. Toen ik een week later keek zag ik op één raam onder twee gesloten moerdoppen en op een ander raam (dat nog niet was uitgebouwd, natuurbouw) 3 doppen. Weer een paar dagen later, om te kijken of ze al waren uitgelopen was er op de plek waar er drie zaten één weggeknaagd. Er is er één uitgelopen en de rest is afgestoken en weggeknaagd neem ik aan. Nu hebben we een nieuwe moer, wat ik heb gemerkt een redelijk rustig volk, maar je moet niet proberen iets in het vlieggat te duwen, dan komen ze er massaal uit, maar je kan er voorlangs lopen. Dat hebben te zachtaardige bijen tegenwoordig niet meer. De oude moer had maar 4 ramen in het midden aan beide kanten gelegd. Wat zou er mis met haar zijn geweest?

  • Ben SdC

    29-10-2015 om 22:28

    Mathijs, dat kunnen alleen de bijen zelf vertellen. Misschien had ze een defect. Zelf had ik dit jaar met de koninginnenteelt een jonge moer, die een stukje van een van haar poten miste. Toch ingevoerd na haar gemerkt te hebben, na 2 maanden liep er een andere moer in de kast. De bijen weten precies als er iets mis is.

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.