10-02-2019

9. Eind juli: varroabestrijding

De gangbare varroabestrijding in Nederland bestaat uit een driestappenplan. Eind maart/begin april wordt een eerste vangraam geplaatst om zo'n 40% van de mijten, die de winter toch overleefd hebben weg te vangen (zie stap .. van de jaarlijkse imkerhandelingen).  Deze handeling moet tenminste drie keer herhaald worden. 

De tweede stap is de zomerbestrijding. Deze dient in de hoofdvolken uitgevoerd worden zodra de honingoogst afgenomen is, doch niet later dan begin augustus. Uiteraard mag de honing ook achterblijven in de kast, maar na de varroabestrijding is deze niet meer geschikt voor menselijke consumptie. 

De zomerbestrijding is de belangrijkste bestrijding uit het driestappenplan. De bestrijding moet de laatste generatie zomerbijen ontdoen van mijten, zodat de nieuwe generatie langlevende winterbijen die in de maanden augustus, september en oktober geboren worden, verschoond zijn van mijten. Zonder aantasting van mijten kunnen ze dus rekenen op een lang leven. Poppen, die wel belast zijn met mijten hebben vaker een verzwakt immuunsysteem waardoor ze kortstondig zullen leven vanwege de door mijten ingebrachte virussen. 

De bestrijding kan met drie verschillende middelen uitgevoerd worden:

  1. met harde chemische middelen, waar ik hier niet nader op zal ingaan, omdat de mijten vrij snel resistentie opbouwen tegen deze middelen, waardoor ze niet langer werkzaam zijn. Bovendien dreigt contaminatie van de honing, vanwege de opname van de chemische middelen in de was van de raten;
  2. met chemische organische middelen. Deze zijn te verdelen in een groep met zuren en een groep producten op basis van tijmolie.
  3. met de volgende zuren: mierenzuur en oxaalzuur. In Duitsland wordt tevens melkzuur toegepast.
  • Mierenzuur is in verschillende concentraties verkrijgbaar. Overweeg vooral het gebruik net als in Duitsland te beperken tot 60% mierenzuur. Het is in Nederland ook verkrijgbaar in 70% en in 85% oplossingen. Dit werkt het maken van fouten in de dosering in de hand. Mierenzuur is goed toepasbaar via de Liebig Dispenser (langzame behandeling) of een Apidea Verdamper (stootbehandeling). Gezien de vele variabelen waarmee rekening gehouden moet worden bij de behandeling, zijn er meer eenvoudige middelen voorhanden. Er worden ook kant-en-klare applicaties met mierenzuur verkocht, zoals het product MAQS. 
  • Oxaalzuur wordt in de vorm van een suikerwateroplossing vooral gebruikt voor de late herfst (begin december) behandeling. Er zijn wel van oxaalzuur afgeleide producten in de markt verkrijgbaar zoals Oxuvar, ApiLifeVar en VarroMed. Beide producten werken goed als blokbehandeling (meervoudige behandeling) en zijn voor iedere imker eenvoudig uitvoerbaar.

Een video, waarin een volk behandeld wordt met VarroMed (vroeger HiveClean):

Een video, waarin een volk behandeld wordt met de Liebig Dispenser:

Een video, waarin ApiLifeVar wordt toegepast:

Als tijmolie preparaten zijn de volgende producten verkrijgbaar:

  • Apiguard, een gel in een doosje, dat bovenop de toplatten gelegd moet worden. Een doosje volstaat voor één- en tweebaks volken. Het betreft weer een blokbehandeling, die twee keer achter elkaar uitgevoerd moet worden.
  • Thymovar bestaat uit gele plaatjes waarin tijmolie zit. Per bak dient één plaatje toegepast worden, dus bij een tweebaks kast twee plaatjes bovenop de toplatten. Tevens dient er weer een blokbehandeling uitgevoerd te worden. 

Gebruik bij de toepassing van alle middelen rubberhandschoenen. Bij het gebruik van zuren is tevens gezichtsbescherming noodzakelijk. Per applicatie kan dit verschillend zijn.  Alle middelen hebben een meer of mindere negatieve impact op micro-organismen, die in ieder bijenvolk aanwezig zijn. De goede bacterien kunnen eveneens dood gaan en ieder middel kan schadelijke invloed hebben op het jonge broed en de bijen.

De enige duurzame oplossing bestaat uit de teelt en selectie van Varroa Sensitief Hygienische bijen in combinatie met de toepassing van bepaalde imkertechnieken. In de NBV-bijenblog wordt hierover regelmatig gepubliceerd.  

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt

Reacties

Momenteel zijn er nog geen reacties, wees de eerste!

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.