Bijenwerk: 15 september -15 oktober 2020

terug naar overzicht
Volken komen voor het winterseizoen het best beslagen ten ijs als ze uit een flinke massa bijen bestaan. Die massa is nodig om de kou de baas te kunnen én om zich in het voorjaar snel te kunnen ontwikkelen. Volken verenigen kan prima in deze tijd van het jaar.
15 september -15 oktober 2020

Checklist

  • Inwinteren afronden
  • Afronden varroabestrijding
  • Volken controleren op sterkte
  • Vliegopening muisproof maken

Jaar met grote honingoogst, maar de hei liet het afweten

Jaar met grote honingoogst, maar de hei liet het afweten

Is het bovenstaande de juiste conclusie? Het zal niet overal en bij iedereen zo zijn, maar over het algemeen geen klachten dit jaar over de dracht. Tot en met de bloei van de linde ging het buitengewoon goed, ondanks dat we in het voorjaar met een flinke droogte te maken hadden. Er kon meerdere keren worden geoogst, uiteraard afhankelijk van de streek en de standplaats van de volken. De hoop was nog gevestigd op de hei. Die deed het tegen de verwachting in goed in 2019, maar dit jaar gooide de hittegolf een paar weken voor de bloei roet in het eten. Op de hoge zandgronden stond de hei weliswaar prachtig paars, maar was er weinig nectarvloed. 

Wel of geen krantje bij verenigen?

Wel of geen krantje bij verenigen?

Het is een steeds terugkerende discussie onder imkers hoe je volken moet verenigen in deze tijd van het jaar. Met een velletje krantenpapier over de onderste bak voor je die van het te verenigen erop zet, zorg je voor een soepel  verloop van de samensmelting. Daarentegen verloopt het zonder velletje papier ook vaak zonder problemen. Er zijn imkers die het broednest met bijen en al zo overhangen in het andere volk, zonder verliezen. 

In deze tijd van het jaar zijn de bijen net als in het vroege voorjaar niet zo verdedigend ingesteld. Maar niet alle volken zijn gelijk. Het onderkennen van de stemming naar elkaar toe is niet eenvoudig. Terugdraaien van een actie is echter niet mogelijk. Dus twijfel je, dan toch maar het wijkkrantje of het dagblad van gisteren erbij pakken.

Lees meer in het BijenBlog bericht

 

Inbrekers op afstand houden

Inbrekers op afstand houden

De massale stroom van in- en uitvliegende bijen is wel voorbij. Tijd om de vlieggaten daarop aan te passen, te verkleinen. De poortwachters zijn beter in staat indringers buiten te houden. In deze tijd van het jaar zijn dat vooral wespen. Die snakken naar zoetigheid en zijn niet voor één gat te vangen. Maar er volgen er meer, ook de komende winter. Het verkleinen van de vliiegopening kan een lastig klusje zijn, afhankelijk van de bodemuitvoering. De poortwachters zijn nooit zo blij met deze handeling aan de voordeur. Dus wees gewaarschuwd.

Meer ongenode gasten

Om spitsmuizen (foto boven) in de herfst buiten te houden is een maximale hoogte van de vliegopening van 6 mm vereist, de breedte is voor muizen niet relevant.

De warmte en beschutting van een bijenvolk is voor talloze andere dieren een prima plek om te overwinteren. Vooral naaktslakken tref je in voorjaar bij de eerste inspectie aan; van groot tot klein in de uithoeken van de bijenkast. De bijen laten de slakken ongemoeid. Dat geldt niet altijd voor een muis die het op de wintervoorraad of het broed gemunt heeft.

 

Verenigen: samen sterk

Verenigen: samen sterk

Het is nog te vroeg om te kunnen beoordelen hoe groot het wintervolk is. Pas in de loop van oktober, begin november bestaat  het volk vrijwel  alleen uit winterbijen. Na een koude nacht van 5 graden of minder kruipen de bijen dicht op elkaar en heb je vroeg in de ochtend een goed beeld van de omvang. Maar ook nu is er duidelijk verschil zichtbaar in het doen en laten van de volken, de grootte en de capaciteiten van de koningin. Sommige jonge majesteiten gaan als een speer, terwijl de andere niet vooruit te branden zijn. Beter minder en sterkere volken, dan meer en zwakker, is het devies.

Moer 2020

Kies voor de jonge moer van 2020 als je de keus hebt tussen oud en jong, maar wees ook ten aanzien van de jonge kritisch. Ook daarin zit verschil. In het algemeen zijn jonge moeren productiever, gaan langer door met het broednest op niveau houden waardoor er meer winterbijen zullen zijn en daarmee zullen ze in het voorjaar een betere seizoensstart hebben.

Kun je niet kiezen of wil je sowieso de keuze aan het volk overlaten, voeg dan de twee samen, inclusief de twee moeren. Ze vechten het onderling wel uit. .

Welke je boven op de ander moet zetten hangt af van een aantal zaken naar keuze:

  • De bak met meeste wintervoer zet je bovenop.
  • Niet de heel oude maar de wat jongere bebroede raat plaats je boven: het volk zich in het voorjaar bovenin ophouden en daar weer het broednest verder in ontwikkelen.
  • Moet er nog flink gevoerd worden dan moet daar wel  ruimte voor zijn. Een groot broednest staat dat in de weg, zeker als er nog veel eitjes en jonge larven zijn.

Broednesten kun je samenvoegen. Eenvoudig als twee nesten naast elkaar. Maar de punten hierboven kunnen dat ook tegengaan.

Inwinteren voltooid?

Inwinteren voltooid?

De meesten zullen de kilogrammen wintervoer in de volken wel op orde hebben. Hetzij met honing, hetzij met invertsuiker of suikerwater, of beide. Tot het eind van september kan er nog worden aangevuld. Daarna wordt het lastig voor de bijen het vochtpercentage omlaag te brengen zodat het lang houdbaar blijft. De daglengte neemt in deze tijd heel snel af, de gemiddelde buitentemperatuur daalt en  luchtvochtigheid neemt toe. Allemaal  factoren die een negatieve invloed hebben op het kunnen verdampen van overtollig vocht in het toegediende wintervoer. Overtuig jezelf of er voldoende aanwezig is. Voor een normaal volk in een spaarkast op één broedkamer is 14 kilo voer een vereiste. Het is zonde als je in maart moet concluderen dat ze tekort kwamen.
Meer lezen over inwinteren? KLIK hier

 

Mijtbesmetting monitoren

Naast inwinteren is controle op de mate waarin varroamijten aanwezig zijn ook een klusje voor september. Vallen er meer dan 10 per dag op de lade dan is een extra behandeling aan te raden. Zijn het er minder dan kan worden volstaan met  een oxaalzuurbehandeling in de broedloze periode aan het eind van november of begin december.

Er zijn allerlei methoden voor het nauwkeuriger vaststellen van de omvang van de mijtbesmetting. In de voorganger van deze rubriek is daarover meer te lezen, geïllustreerd met een aantal filmpjes. 

Lees en bekijk meer!

 

 

Voorschot op de Winter APK

Het imkerwerk voor dit jaar zit er zo langzamerhand op. Een mooie nazomer met veel vliegdagen een goede dracht helpt dat de wintervoorraad zo min mogelijk moet worden aangesproken en dat er ook nog het nodige verse stuifmeel binnenkomt. Behalve het gedrag op de vliegplank gade te slaan, hoef je niet veel te doen. Leg op de bovenste bak een laag met dik, doorzichtig folie of plexiglas in plaats van een houten dekplank. Je kunt door het folie zien hoe het volk zich bovenin ophoudt. Het geeft een indicatie over hoe actief ze zijn en de grootte. Zeker als later in de herfst de temperatuur verder daalt en de bijen niet alle dagen meer op de vliegplank verschijnen. Het is een voorschot op de Winter APK, een controle op de volkgrootte, uitgedrukt in straatjes bezet met bijen. Op basis daarvan kun je nog besluiten een late vereniging van twee of meer volken tot één.

Dakisolatie

Zorg vooral voor een adequate isolatie van de dekplank, het plexiglas of de foliebedekking. De meeste warmte verlaat de kast namelijk in de winter en het voorjaar aan de bovenkant. Een vier centimeter dikke hardfoamlaag vormt een perfecte isolatie en voorkomt condensvorming aan het plafond van de bijenwoning.

Grootte schatten

In het YouTube filmpje kun je zien hoeveel bijen er ongeveer in een bepaald formaat wintertros zitten.

 

Blijf op de hoogte

Blijf op de hoogte

Het BijenBlog houd je wekelijks op de hoogte van actuele werkzaamheden. Blijf op de hoogte! 

Mocht je de jaarlijkse imkerhandelingen, zoals de varroabestrijding in chronologische volgorde willen nalezen, kijk dan eens in de gelijknamige Blogcategorie.

Hierin vind je dus ook een beschrijving en video’s van de varrobestrijdingsmethoden. Heb je opmerkingen, plaats dan een blogreactie dan kunnen deze weer zonodig verwerkt worden in de tekst.


Werken met bijen

Deze rubriek volgt de handelingen in bijenvolken op de voet. Maandelijks, gelijktijdig met het verschijnen van Imkernieuws, een nieuw overzicht. De inhoud is gericht op de praktijk, vaak in combinatie met het NBV BijenBlog en met verwijzing naar de inhoud van Bijenwerk in de periode 2013-2017.

De rubriek staat open voor bijvoorbeeld specifieke informatie over bijenrassen, bedrijfs- en teeltmethoden.

Contact over deze rubriek


Bekijk de andere maanden


terug naar overzicht