Bijenwerk: 15 januari - 15 februari 2019

terug naar overzicht
Gaat Koning Winter ons nog bezoeken? In 2018 was het op 24 januari maar liefst 14 graden. Maar begin maart waren sloten en plassen dichtgevroren. Het kan dus nog alle kanten op. Onze bijenvolken veren mee en laten zich niet van de wijs brengen. Een dagje op de wieken kan geen kwaad.
15 januari - 15 februari 2019

Checklist

  • Houd de vinger aan je bijenvolk
  • Vliegopening openhouden
  • Bijvoeren alleen wanneer het niet anders kan
  • Kastmateriaal op orde brengen

Broednest gaat weer groeien

Broednest gaat weer groeien

De zonnewende op 21 december markeert bij volken ook de wending richting het nieuwe seizoen. Zeker als de temperatuur eind december en in januari hoog is, zal de koningin op kleine schaal weer een broednestje tot stand brengen. Op zich niets bijzonders. Stel dat er een lange koude periode aanbreekt dan gaat het volk weer in de winterstand. Maar het broednestje zal niet worden opgegeven. Zolang er voldoende voer onder ‘handbereik’ van de wintertros is, levert het geen probleem op. In januari-februari zit het over het algemeen wel goed. Vorst in maart kan voor meer problemen zorgen.

 

Vliegopening open houden

Vliegopening open houden

Na het oxalen kunnen naast de varroamijten ook de nodige bijen het begeven. Mijten zullen de vliegopening niet blokkeren, maar een hoeveelheid bijen kan dat wel. Zeker bij lage temperatuur dalen de bijen niet af uit de tros voor een schoonmaakactie. Zorg voor een onbelemmerde uitvliegopening voor een reinigingsvlucht door met een stokje de dode exemplaren naar buiten te vegen. Dat geldt ook voor eventuele ijsophopingen vanwege smeltend en opnieuw bevroren sneeuw.

Wintertros in beweging

Wintertros in beweging

Heb je het volk afgedekt met een doorzichtig plastic folie of perspex dan kun je ze mooi volgen. Ingewinterd de kou trotserend, houden ze zich meestal centraal aan de voorzijde op. Naarmate het voer wordt aangesproken verplaatst het volk zich meer naar achteren. Dat het verplaatsen maar heel langzaam gaat, laat de serie foto’s zien in het recente blogbericht en het bericht van jaar geleden. Geen plastic? Dan kun je het volk ook volgen aan de hand van de mul op de bodemla. 

Voergebruik nog gering

In het nieuwe jaar gaat heel geleidelijk het voedselverbruik van het volk omhoog. In januari is dat nog zeer beperkt en mede afhankelijk van de aanwezigheid van een broednestje. In februari begint er al wat meer activiteit in een volk te komen. Het kan zomaar dat de eerste verse stuifmeel wordt opgehaald van bijvoorbeeld katjes van de hazelaar of van de bolgewasjes winteraconiet of sneeuwklokje.

 

Bijvoeren in noodgevallen

Bijvoeren in noodgevallen

Als een bijenvolk na een goede inwintering rond deze tijd in problemen komt door gebrek aan voer dan is er in het najaar iets flink fout gegaan. Dat kan bijvoorbeeld doordat het volk nog veel voer heeft verbruikt omdat het heel lang is doorgegaan met broeden, veroorzaakt doordat een hoge varroabesmetting de ontwikkeling van het wintervolk bemoeilijkte. Stille beroving door een volk uit de buurt kan ook. Voeren zoals in het najaar met een voerbak is geen optie. Overhangen van een of meer ramen verzegeld voer uit een volk of volken die er beter aan toe zijn, kan heel goed. Hoe je tewerk gaat lees en zie je het blogbericht.

Oxalen op grote schaal toegepast

Oxalen op grote schaal toegepast

In de vorige editie werd gevraagd de enquête over de winterbehandeling in te vullen. Ongeveer 400 imkers namen de moeite hun bevindingen door te geven. Dank daarvoor. Behalve dat er inzicht is over het behandelen en op welke wijze, is uit de enquête ook een beeld ontstaan over de sterkte van de volken, gemeten in hoeveel straatjes de wintertros bezet. Het overgrote deel komt als gemiddeld (47%) tot sterk (43%) uit de bus. Tien procent van de  volken wordt als zwak gewaardeerd en één procent van de volken is al dood of verdwenen. Dat is hoopgevend voor de aanstaande uitwintering. Het resultaat hangt mede af van wat de winter ons nog brengt.

Het merendeel geeft aan de oxaalzuurmethode toe te passen. Dit komt overeen met resultaten uit andere enquêtes. De druppelmethode is het veruit favoriet.

Het enquêteverslag is als PDF beschikbaar

 

Onderstaande animatie laat in een notendop zien hoe de varroamijten het bijenvolk in bezit nemen. 


Carnica’s: wees er zuinig op

Carnica’s: wees er zuinig op

Nog nooit kregen in een jaar zoveel basiscursisten van de Vereniging van Carnica Imkers (VCI) een zesramertje met een F1-Carnicakoningin als in 2018. Ook komend seizoen biedt de vereniging ze aan; binnenkort krijgen de NBV-afdelingen daar als gebruikelijk bericht van. 

Er kwamen weer nieuwe mentoren bij: carnicatelers die leden in hun eigen regio graag met materiaal en/of goede raad helpen. Eén-op-één,  maar ookvia een korte cursus, doppenproject of het onder leiding telen van jonge koninginnen.

Goede bijen en advies

Om die twee zaken draait het bij de VCI: samenwerken om voldoende van het beste materiaal te telen én dat te verbreiden, en voorlichting en advies. Hoe zorg je dat je niet steeds weer rasvolken of – (F1-)koninginnen hoeft te kopen? Al te vaak nog is het maken van een veger en in het oude volk een jonge koningin laten uitkomen het enige antwoord op zwermneiging. De kwaliteit van je volk gaat achteruit en ‘dan maar een nieuwe (ras)koningin invoeren’ mislukt nogal eens. Weinig bekend is dat er goed uitvoerbare manieren zijn om het bij de kalme F1-generatie te houden. Onvoldoende weet men hoe ‘Hollandse bijen’ succesvol om te bouwen naar een rasvolk. Voor hulp en goed teeltmateriaal kunnen imkers dus terecht bij mentoren van de VCI. En de VCI is er natuurlijk pal vóór als in de nieuwe NBV-cursus ‘Voortgezet imkeren’ koninginnenteelt met soms eenvoudige manieren van aanpak ruim aandacht krijgt.

Welkom bij lezing 'Carnica en varroa'

Nieuwsgierig naar deze vereniging? Zaterdagmiddag 9 maart, na de algemene ledenvergadering in Austerlitz, zijn ook niet-leden van harte welkom bij een presentatie door dr. Ralph Büchler van het Bijeninstituut in Kirchain. Zijn Duitse lezing aan de hand van Nederlandse plaatjes heeft als titel: ‘Varroaweerstand – actuele vorderingen in het onderzoek aan een ingewikkelde eigenschap’. Voor meer informatie, zie de agenda van de NBV.

3-gangen menu

3-gangen menu

In deze rubriek wordt regelmatig aandacht besteed aan varroabestrijding volgens het drie gangen menu, opgesteld door Bijen@wur. De methode staat beschreven in de brochure Effectieve bestrijding van varroa (klik op de link om te downloaden). De NBV adviseert deze methode als instrumentarium om de varroapopulatie de baas te blijven, gebruikmakend van de biologie van de mijt en van (bij-eigen) natuurlijke bestrijdingsmiddelen. De methode maakt deel uit van de lesstof van de basiscursus bijenhouden die door NBV bijenteeltleraren wordt gegeven. 

Het is bekend dat de nodige imkers afwijken van het menu, of experimenteren door volken niet meer te behandelen of selecteren op volken die zichzelf kunnen redden. Ook in de bijenhouderij volgens biologische/natuurlijke methode is dit gangbaar.

BijenBlog

BijenBlog

Het NBV BijenBlog houd je het hele jaar doorlopend op de hoogte van de ontwikkeling van de bijenvolken, van wetenwaardigheden over (honing)bijen en de imkerpraktijk.

Blijf ook op de hoogte. Meld je aan!


Werken met bijen

Deze rubriek volgt de handeling in bijenvolken op de voet. Maandelijks, gelijktijdig met het verschijnen van Imkernieuws, een nieuw overzicht. De inhoud is gericht praktische handelingen, vaak in combinatie met het NBV BijenBlog en met verwijzing naar de inhoud van Bijenwerk in de periode 2013-2017. De rubriek staat open voor bijvoorbeeld specifieke informatie over bijenrassen, bedrijfs- en teeltmethoden.

Contact over deze rubriek


Bekijk de andere maanden


terug naar overzicht