Bijenwerk: 15 augustus - 15 september 2019

terug naar overzicht
Behalve met volken nog hier of daar naar een late flinke dracht, maar verder is het bijenwerk voor de meeste imkers vooral gericht op de volken sterk en gezond voorbereiden op de winter. Dat houdt in behandelen tegen varroamijten en er tijdig voor zorgen dat het aantal kilo’s wintervoer aanwezig is.
15 augustus - 15 september 2019

Zomerbehandeling tegen de varroamijt is eerste vereiste

Zomerbehandeling tegen de varroamijt is eerste vereiste

Dat met de varroabestrijding ook wel in september of oktober kan worden begonnen, is een enorme misvatting. De varroapopulatie is eind juli, begin augustus op zijn hoogtepunt. De mijtbesmetting van het broed dat door beperkte dracht en de afnemende daglengte in omvang afneemt, is daardoor relatief groot. Verlaag je in die weken door een goede behandeling een flink deel van de varroapopulatie dan bewerkstellig je aan het eind van het seizoen een gezonde en schone laatste generatie zomerbijen. Die is op haar beurt in staat een stevige generatie winterbijen op de wereld te zetten: goed doorvoed met de juiste voedersappen.

 

Alles over varroa ...
De onderzoekers van Bijen@wur hebben een uitvoerige webpagina ingericht over de effecten van de varroa op bijenvolken. Daar is ook de brochure Effectieve Bestrijding van Varroa te downloaden.

 

Chemische bestrijdingsmiddelen uitbannen

Chemische bestrijdingsmiddelen uitbannen

Het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen tegen de varroamijt behoort in de imkerij voor een groot deel tot het verleden. Gelukkig, want er kleven de nodige bezwaren aan. Met betrekking tot het gebruik in de volken in de eerste plaats het snel – al na een paar jaar - optreden van resistentie van de mijten tegen een middel. In de tweede plaats vanwege de ophoping van residuen in de bijenwas. Hoe langer de was in aanraking komt met het bestrijdingsmiddel, hoe meer het zich ophoopt. Oude raat die meerdere jaren in gebruik was kan daardoor een hoge concentratie schadelijke stoffen bevatten. Omsmelten en er weer nieuwe kunstraat van maken, is dan ook af te raden.  

Welke behandelingsmethoden staan ter beschikking?

Welke behandelingsmethoden staan ter beschikking?

Thymovar toepassen

Wat dan wel? Er staan ons steeds meer middelen ter beschikking die niet of beperkt residuvormend zijn. De producten gebaseerd op thijmolie zoals Thymovar (foto boven) en Apiguard laten beperkt hun sporen na. Maar ze zijn eenvoudig toe te dienen, mits je een week of vijf of zes  de tijd hebt om het middel zijn werk te laten doen. Staan de volken op de nominatie voor de heidedracht, dan zijn deze middelen wellicht niet zo handig.  

LiebigverdamperMet mierenzuur ben je in een dag of vijf klaar. De buitentemperatuur moet dan wel tussen de 20 en 25 graden zijn. Er zijn allerlei hulpmiddelen op de markt om op een verantwoorde wijze de mierenzuur toe te dienen, zoals het sponsdoekje of de Liebigverdamper (foto links). Het gebruik van bierviltjes of sponsdoekjes is ook gangbaar in de imkerwereld. 

Dan zijn er nog middelen die zijn gebaseerd op oxaalzuur met als mierenzuur als toevoeging. VarroaMed (foto boven), de opvolger van HiveClean is de bekendste. Het middel is officieel toegelaten op de Europese markt. Eenvoudig toe te dienen door middel van druppelen, maar wel drie tot vijf keer afhankelijk van de besmetting met een tussentijd van zes dagen.

De verschillende middelen zijn uiteengezet in Bijenwerk van afgelopen jaar.

 

Controleren op de werking van de gehanteerde methode

Controleren op de werking van de gehanteerde methode

De mate van mijtenval op de bodemlade is een indicatie van de besmetting. Maar je ziet wat er valt en niet wat er nog op de bijen achterblijft. Toch geeft de mijtenval een goed beeld van de werkelijke mijtenbesmetting. In september is de varroabehandeling in principe afgerond. Tel dan drie of liever vijf dagen achtereen het aantal gevallen mijten op de lade. Zijn het er vijf of minder per dag dan is een nabehandeling niet nodig. Met meer dan 10 is het zeer aan te bevelen om nog een keer te bestrijden. Daartussen kun je inzetten op een vroege oxaalzuurbehandeling tijdens de broedloze periode aan het eind van het jaar.

Wil je precies weten hoe het ermee staat, zet dan in op de poedersuiker methode.

De zeepsop- of acoholspoelmethode werkt in principe nog beter, echter het kost wel het leven van 150 tot 300 bijen.

Koninginnen kweken en invoeren

Koninginnen kweken en invoeren

Augustus leent zich nog uitstekend voor het kweken van koninginnen. Voorwaarde is natuurlijk dat er voldoende darren zijn in eigen volken of die van collega’s in de omgeving. Voordeel van een kweekronde aan het eind van de zomer is dat het invoeren van jonge koninginnen een grotere kans van slagen heeft dan in het voorjaar of hoogzomer. Oude moer afnemen en de nieuwe inmiddels leggende moeren in een Nicot-kluisje inhangen lukt meestal. Een ander voordeel is dat deze moeren in september nog een flinke broedronde maken en dus een flinke hoeveelheid winterbijen produceren. In het BijenBlog is meer te lezen over dit onderwerp, met aanvullende informatie dankzij reacties van lezers.

Moerdoppen aangezet in het Nicot systeem. 

 

 

 

Wintervoorraad op orde?

Heb je honing geoogst en in welke mate? Dat is voor een deel bepalend voor wat er nog moet worden toegediend aan suiker voordat de herfst begint. Na de bloei van de linde en aansluitend op de oogst van de honing is het oppassen geblazen met de voedselvoorraad. De volken zijn groot, er komt verhoudingsgewijs maar weinig binnen, dus ze teren snel in op de voorraad. Verhongeren ligt op de loer. Houd de voorraad nauwgezet in de gaten en voer ze direct een paar liter na het afnemen van de honingkamers. Met het echte inwinteren begin je tussen medio en eind augustus. Voer gedurende 4 weken invertsuiker of opgeloste kristalsuiker. In het begin rustig aan voeren en naar het eind de hoeveelheden iets opvoeren zodat het broednest nog lange tijd in stand gehouden wordt. Voor half september moet het klaar zijn. De luchtvochtigheid is in die tijd nog zodanig laag dat bijen het wintervoer makkelijk snel kunnen indikken. Wacht je te lang dan verloopt dat steeds lastiger.

Stel jezelf wel de vraag of de volken sterk genoeg zijn om in te winteren. Beter twee matige volken verenigd tot een sterk volk, dan volgend voorjaar moeten vaststellen dat ze toch net iets te zwak waren. Het verenigen medio augustus en september verloopt meestal soepel. Zodra de r in de maand zit kun je volken zonder voorzorgsmaatregelen samenvoegen. Dan kan tot laat in het jaar.

Volken, die sterk zijn zullen het aangeboden voer in de regel gretig opnemen. De zwakke broeders laten het soms afweten.

Controleer vooral eind september het gewicht van de kasten. Er zit altijd wel een volk tussen, die het broednest explosief laat groeien ten koste van de voeropslag. In dat geval nog een voerraam bijhangen of een paar liter extra voeren.

In Bijenwerk werd eerder aandacht besteed aan het inwinteren. Bekijk ook onderstaande video.

 

IMKERPRAKTIJK thema november studiedagen

De behoefte aan informatie over de dagelijkse imkerpraktijk is groot. Daarom zijn de komende november-studiedagen achtereenvolgens in Breda, Beilen, Horst en Boskoop geheel gewijd het omgaan met bijen. Beginnende imkers gaan in gesprek met oude rotten. Tal van onderwerpen zullen de revue passeren. Praktijkgerichte workshops in de middag completeren het boeiende en gevarieerde 2019-programma.

Aanmelden voor een of meer locaties > 

BijenBlog voor starters en gevorderden

BijenBlog voor starters en gevorderden

BijenBlogger Ben Som de Cerff volgt de ontwikkeling van de volken op de voet. De tijd van het jaar, invloed van het weer, de dracht of juist het ontbreken daarvan, heeft allemaal effect op wat zich in de volken afspeelt. Het BijenBlog houd je op de hoogte. Heb je vragen, dan kun je die rechtstreeks aan Ben stellen. Dat alles met de bedoeling dat je als starter de best wel complexe materie vlot onder de knie krijgt. 

Gebleken is dat ook de gevorderde imkers met regelmaat berichten van hun gading aantreffen. Je bent immers nooit te oud om te leren. Ontwikkelingen en inzichten in de bijenhouderij staan ook niet stil. 

Meld je aan voor het BijenBlog en ontvang van nieuw geplaatse berichten een melding in jouw mailbox.


Werken met bijen

Deze rubriek volgt de handelingen in bijenvolken op de voet. Maandelijks, gelijktijdig met het verschijnen van Imkernieuws, een nieuw overzicht. De inhoud is gericht op de praktijk, vaak in combinatie met het NBV BijenBlog en met verwijzing naar de inhoud van Bijenwerk in de periode 2013-2017.

De rubriek staat open voor bijvoorbeeld specifieke informatie over bijenrassen, bedrijfs- en teeltmethoden.

Contact over deze rubriek


Bekijk de andere maanden


terug naar overzicht