26-04-2017

De spoelmethode

Gisteravond hebben de cursisten tijdens een vervolgopleiding imkeren in Bussum de spoelmethode toegepast. Ik had nog twee monsters bijen in de diepvries liggen, die ik vorig jaar medio juni genomen had uit twee TBH-volken. Het beste kun je hiervoor bijen uit het honinggedeelte of van ramen links of rechts naast het broednest nemen. Deze bijen hebben de meest representatieve mijtenbesmetting.

Je schudt de bijen af op een vel folie en vult een honingpot voor eenderde met bijen. Dan heb je ongeveer 300 bijen. Iets minder mag ook.

Vervolgens vries je ze direct in, zodat ze 'diervriendelijk' aan hun einde komen. Zodra je tijd hebt om het monster te onderzoeken, tel je de bijen en ga je de bijen met opzittende mijten spoelen. Door de honingpot met bijen tien minuten te schudden met een paar druppels afwasmiddel in lauw water komen de mijten los.

Je schudt het geheel uit op een dubbele honingzeef en spoelt de bijen flink af. De mijten blijven op de onderste fijne zeef liggen, vervolgens tel je ze. Deel dit aantal op het aantal bijen,vermenigvuldig dit getal met 100 en je kent de mijtbesmetting.

Wat kwam er gisteren uit? Het ene monster kwam uit een groot volk met een redelijk groot broednest. De mijtbesmetting op de bijen was 4,1%. Men zegt dat de gevarengrens ligt bij 2%. Daar zou je dus onder moeten blijven. 4,1% Mijten op de 35.000 bijen komt dus overeen met ongeveer 1.435 mijten.

Echter in het andere volk was geen broed meer aanwezig, omdat ik de moer 3 weken van tevoren gekluisd had. In dit monster - de volken waren in grootte hetzelfde - kwam een mijtenbesmetting van 20%. Op de 35.000 bijen zijn dit 7.000 mijten en dat in de tweede helft van juni!

Uit de vergelijking van deze twee volken blijkt dat er 5 x zo veel mijten in het volk zitten dan je vindt op de bijen. Dus 80% van de mijten - in dit geval ongeveer 5.500 mijten - zitten in het broed. De meeste hiervan komen met 1 dochter weer te voorschijn bij het uitlopen van het besmette werksterbroed. Bij darrenbroed hebben ze vaak 2 tot 3 dochters.

Uit dit bescheiden onderzoekje blijkt dus dat het snel uit de hand kan lopen, indien je niet ingrijpt. 4% mijtbesmetting lijkt weinig, maar in feite is de werkelijke besmetting 5 x zo hoog, namelijk 20%. Met een forse reeks Hive Clean behandelingen heb ik alsnog de besmetting terug kunnen dringen en zijn beide volken goed en sterk de winter uitgekomen.

Blijkbaar is de weerstand tegen virussen in deze bijenvolken hoog genoeg geweest!

Ben Som de Cerff, hobbyimker en docent bijenteelt 

 

Reacties

  • Rob W/ le Mair

    26-04-2017 om 12:52

    Interessante informatie. Vooral de representatieve monstername :

    Het beste kun je hiervoor bijen uit het honinggedeelte of van ramen links of rechts naast het broednest nemen. Deze bijen hebben de meest representatieve mijtenbesmetting.

    Geldt dit ook voor volken in warmbouw?
    Is hier ook wetenschappelijke literatuur over?
    Dat zou ik graag willen lezen

    Rob

  • Ben de blogger

    26-04-2017 om 13:29

    Rob, er is wel wetenschappelijke literatuur over, want daar heb ik het uiteraard ook uit. Maar waar? Helaas geen tijd om dat op nieuw uit te zoeken. De verklaring is simpel, de voedsterbijen zijn de transporteurs van de mijten, dus daar zitten er meer op dan gemiddeld. Vandaar bijen bemomnsteren bij voorkeur uit de HK of naast het broednest.

  • Anoniem

    26-04-2017 om 14:08

    Vraag: ik heb hiveclean op de houtjes tussen de straatjes gespoten (ongeveer 10 ml, want ik heb een klein volk). Toen heb ik het koninginnerooster erop gezet. Maar dan kunnen de bijen toch helemaal niet meer over die houtjes lopen? Hoe komt het middel dan bij de bijen? Hartelijke groet, Nelleke Schuurman

  • Ben de blogger

    26-04-2017 om 14:14

    Het is de bedoeling dat de vloeistof op de bijen terecht komt, niet op houten latjes. Dus direct op de bijen.

  • Anoniem

    26-04-2017 om 14:28

    Vraag: wordt hiveclean gebruikt tijdens de dracht wanneer er honingzolders op de kasten staan? ik vind weinig info over residuen in was en honing.

  • Ben de blogger

    26-04-2017 om 16:47

    Het is gebruikelijk Hive Clean als normale zomerbehandeling in te zetten. In uitzonderingsgevallen, wanneer ik DWV-bijen zie, behandel ik ook wel tussen 2 drachten in. Ik behandel nooit tijdens een dracht. De leverancier merkt in de bijsluiter op dat er geen residuen achter blijven in de honing.
    Overigens zitten er uitsluitend natuurlijke middelen in Hive Clean, maar ze horen niet thuis in honing.

  • Mathijs

    26-04-2017 om 21:57

    Dag Ben,
    Wat kan ik verwachten aan een mijtbesmetiing in een volk, hoeveel mijten kunnen dit zijn? Zoals jij zegt 5500 of 7000 mijten in het broed?
    Ik snap eigenlijk nog steeds niet zo goed of hoe en of Hiveclean wel werkt, hoe lang leeft een mijt en als ze in het broed zit en je behandeld op de 1e, 6e en 13e dag (zoals geadviseerd wordt door de bijsluiter van Hiveclean) en zij is in de tussentijd uitgelopen, stapt zij dan weer meteen in, of gaat een mijt dood nadat ze zich heeft voortgeplant en stapt haar dochter niet meteen in op bijvoorbeeld de 11e dag, nadat ze op de 10e dag is uitgelopen.
    Groeten Mathijs.

  • Ko Eversdijk

    26-04-2017 om 22:25

    Goede avond Ben,
    Is het niet beter om de mijten te tellen met de poedersuiker methode, zoals die o.a. te vinden is op de site van Konvib en op de site imkerweetjes van Henk Rostohar? Je hoeft de bijen dan niet dood te maken. Lijkt mij wel een voordeel.

  • Ben de blogger

    27-04-2017 om 09:58

    Mathijs, mijten zullen meestal twee keer dochters krijgen. Bij de derde poging zijn ze meestal onvruchtbaar. De dochters liften een paar dagen mee op de rug of buik van een voedsterbij op zoek naar een bijna volwassen darrenlarf. Vinden ze die niet binnen een aantal dagen dan stappen ze in bij een werksterlarf. In de tussentijd loopt ze dus kans gedood te worden door de hive clean behandeling.
    Ko, onderzoek wijst uit dat de poedersuikermethode niet echt alle mijten los maakt van de bijen.

  • Ko Eversdijk

    27-04-2017 om 11:57

    Ben, volgens dit artikel van konvib:
    U bevindt zich hier: Home Imkerwereld Imkerwereld Varroa bestrijden Meten van varroabersmetting met poedersuikermethode
    (bovenstaande regel even kopiëren en in zoekmachine plakken) slechts 3 mijten in 45 testen, dus bijna te verwaarlozen.
    En bijna alle bijen overleven de test.
    Maar misschien heb jij andere bevindingen.
    Groet Ko

  • Ben de blogger

    28-04-2017 om 17:26

    Met 3 mijten uit 45 testen blijkt wel dat de poedersuikermethode zowel de bijen als de mijten laat leven. De levende mijten komen niet goed los van de levende bijen. Helaas.

  • Maarten

    28-04-2017 om 17:48

    In plaats van "Blijkbaar is de weerstand tegen virussen in deze bijenvolken hoog genoeg geweest!" zou de konklusie ook kunnen zijn "Blijkbaar is de weerstand tegen mijten in deze bijenvolken hoog genoeg geweest!" Mede dankzij het zuur houden van het milieu.

  • Ben de blogger

    30-04-2017 om 12:00

    Individuele bijen kunnen wel ten onder gaan aan de varoa parasiet, maar een heel volk niet. Die gaat ten onder aan de virussen, die de varroa's injecteren en verspreiden.

  • Anoniem

    04-05-2017 om 19:12

    Een bacteriële infectie bedoel je.

Uw reactie

Vink onderstaand controlevakje aan tegen spamrobots

Blijf op de hoogte

Wilt u automatisch een e-mail ontvangen zodra Ben Som de Cerff een nieuw blogbericht heeft geplaatst?
Meldt u zich dan hier aan.